درسنامه شماره 3

دوشاها

اتر،هوا،آتش،آب و خاك،پنج عنصر اوليه در بدن انسان به شكل 3 اصل اساسي يا مزاج كه به عنوان «دوشا » شناخته مي شوند،ظاهر مي گردند

از تركيب دو عنصر اتر و هوا،اصل هوا كه « واتا » خوانده مي شود،نمود پيدا مي كند

دو عنصر آتش و آب همراه يكديگر در بدن،اصل آتش كه « پيتا » خوانده مي شود را پديد مي آورند

دو عنصر خاك و آب به عنوان طبع آبكي كه « كافا » خوانده مي شود،ظاهر مي گردند

اين سه طبع ( واتا ، پيتا ، كافا ) همه اعمال بيولوژيكي،رواني و آسيب شناسي فيزيولوژيكي مربوط به بدن،ذهن و آگاهي را اداره مي كنند.آنها به عنوان عوامل سازنده اساسي و موانع حفاظتي براي بدن در شرايط نرمال،عمل مي كنند و وقتي كه خارج از تعادل باشند، به پروسه بيماري مدد مي رسانند.

سه دوشا مسئول به وجود آمدن نيازهاي طبيعي،سليقه ها و ترجيحات فردي در غذا(مزه،حرارت و ...) مي باشند.سه دوشا بر به وجود آمدن،حفظ كردن و از بين رفتن بافتهاي بدن و نيز دفع محصولات اضافي از آن نظارت دارند.آنها همچنين مسئول پديده هاي رواني نظير احساساتي مانند ترس ، خشم ، حرص و در سطح بالاتر احساساتي انساني مانند فهم،همدردي و عشق هستند. بنابراين سه دوشا زير بناي وجود روان تني انسان به حساب مي آيند.

بر اساس آيورودا،هر اتفاق در ذهن نوعي معادل فيزيكي در بدن دارد.اگر شخصي از تاريكي بترسد،اين ترس از طريق آدرناليني كه به خون او سرازير مي گردد شكل فيزيكي به خود مي گيرد.آيورودا معتقد است اين ارتباط متقابل دروني در محلي بين ذهن و بدن انجام مي گيرد ، جائي كه انديشه به ماده تبديل مي شود،اين محل جايگاه سه اصل فعال است،همان كه به عنوان « سه دوشا » مي شناسيم.دوشاها منحصر به فرد و بسيار حائز اهميت هستند،چراكه اين امكان را براي ذهن فراهم مي آورند كه با بدن « گفتگو » كند. همه اميده،ترسها،روياها و آرزوها و ظريفترين احساسات بر فيزيولوژي شما اثر مي گذارند.اين رويدادهاي ذهني در حالي كه با بدن شما « گفتگو » مي كنند ،دائما در حال ساختن آن نيز هستند.اگر ذهن شما قادر به عشق ورزيدن،دوست داشتن و خلاقيت باشد ولي بدن شما سال به سال تحليل رقته و فرسوده گردد نشانگر آن است كه دوشاها احتياج به توجه دارند

بر طبق آيورودا،دليل اصلي چيرگي ، آشفتگي و بي نظمي بر فرايند تكامل،در همين جا نهفته است:عدم تعادل دوشاها اولين نشانه ناهماهنگي ذهن و بدن است.اينكه بدن نابغه اي مانند موتزارت در سن 35 سالگي تسليم مرگ مي شود به اين دليل است كه بدن نتوانسته است با نبوغ ذهن هماهنگ گردد.

از طرف ديگر ، احياي دوشاها راهگشاي نوعي سيستم بدن - ذهن است كه هميشه متعادل،هعميشه سلامت و هميشه پيشرونده است.

سه دوشاي واتا،پيتا و كافا هزاران عمليات مختلف را در سيستم بدن - ذهن كنترل مي كنند ،اما عملكرد اصلي آنها به شرح زير است:

دوشاي واتا : كنترل كننده حركات

دوشاي پيتا : كنترل كننده سوخت وساز

دوشاي كافا : كنترل كننده ساختار

در هر سلول آدمي، هر 3 دوشا وجود دارند.بدن براي زنده ماندن به حركت نياز دارد كا امكان تنفس،گردش خون و ... را به او بدهدژ،به پيتا براي سوخت و ساز و عمل آوردن غذا نياز دارد و بدن بايد كافا يا ساختار داشته باشد تا بتواند سلولها را در كنار هم استوار نگه دارد.

طبيعت براي ساختن بدن انسان به هرسه اين دوشاها احتياج دارد.

در سيستم آيورودا، بر حسب آنكه كدام دوشا در بدن غالب باشد سه تيپ اصلي بدني وجود دارد.اگر بعد از پاسخگويي به پرسشنامه « تشخيص تيپ بدني » مشخص شد كه از نوع واتا هستيد بدين معني است كه خصوصيات واتا بر بدن شما غلبه دارند.شناخت نوع بدن از آن رو حائز اهميت است كه به شما در انتخاب نوع رژيم غذايي،شيوه زندگي روزمره و ... ،جهت پيشگيري از بيماريها ياري مي رساند

با آگاهي از نوع بدن بدن و پيروي از رژيم غذايي و دستورالعمل هايي كه باعث تعادل دوشا يا دوشاهاي غالب شما مي شود ، مي توانيد در سلامت و تعادل زندگي كنيد.